Πάτρα: Το λιμάνι, διεθνής κόμβος για ανεφοδιασμό πλοίων με υγροποιημένο φυσικό αέριο

Τo Poseidon Med II είναι ένα Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα, που έχει ως στόχο την υιοθέτηση του LNG (Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου) ως ναυτιλιακού καυσίμου στην Ανατολική Μεσόγειο, ενώ παράλληλα στοχεύει στην ανάδειξη της Ελλάδας σε διεθνή κόμβο για τον ανεφοδιασμό των πλοίων με LNG και τη διανομή του στην ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Μεσογείου.

Το Poseidon Med II διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στη μετάβαση των ναυτιλιακών μεταφορών στην Ανατολική Μεσόγειο σε ένα μέλλον με χαμηλές εκπομπές άνθρακα.

Ο στόχος του προγράμματος είναι να συμβάλλει στην εγκαθίδρυση μιας λειτουργικής αγοράς, λαμβάνοντας υπόψη όλες τις απαραίτητες τεχνικές, ρυθμιστικές, επιχειρησιακές και οικονομικές παραμέτρους, που είναι απαραίτητες για τη δημιουργία μίας αποτελεσματικής εφοδιαστικής αλυσίδας.

Στο πρόγραμμα συμμετέχουν είκοσι έξι εταίροι από τρεις χώρες (Ελλάδα, Κύπρο, Iταλία), με σημαντική εμπειρία στους κλάδους της Ναυτιλίας, της Ενέργειας, της Μηχανικής, της Οικονομίας, της Έρευνας και Τεχνολογίας, τόσο από τον ιδιωτικό, όσο και από τον δημόσιο τομέα. Το πρόγραμμα αφορά έξι μεγάλους λιμένες (Πειραιά, Πάτρα, Ηράκλειο, Ηγουμενίτσα, Λεμεσό, Βενετία), καθώς και τον τερματικό σταθμό LNG στη Ρεβυθούσα. Το πρόγραμμα, το οποίο ξεκίνησε τον Ιούνιο του 2015 και θα ολοκληρωθεί τον Δεκέμβριο του 2020, έχει προϋπολογισμό €53,3 εκατ. και συγχρηματοδοτείται κατά 50% από την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω του CEF (Connecting Europe Facility), σύμφωνα με το poseidonmedii.

Προκειμένου να επιτευχθούν οι βασικοί στόχοι του έργου, υλοποιούνται δέκα επτά δράσεις, κατηγοριοποιημένες σε τέσσερις άξονες:

Διασφάλιση του ανεφοδιασμού με LNG μέσω του σχεδιασμού των απαραίτητων εγκαταστάσεων LNG μικρής κλίμακας στο σταθμό LNG της Ρεβυθούσας και στους λιμένες του προγράμματος. Για το συγκεκριμένο σκοπό εκπονούνται από εξειδικευμένους συνεργάτες όλες οι απαιτούμενες μελέτες για το σχεδιασμό και την αδειοδότηση των απαραίτητων εγκαταστάσεων μικρής κλίμακας LNG, συμπεριλαμβανομένων και των μελετών για την ασφαλή λειτουργία τους που θα οδηγήσουν στη ραγδαία μείωση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων.
Υποστήριξη των δυνητικών ναυτιλιακών χρηστών, μέσω της παροχής βασικών και λεπτομερών σχεδίων, τόσο για την μετατροπή υπαρχόντων πλοίων, όσο και για την κατασκευή νέων RoPax οχηματαγωγών πλοίων, κινούμενων με καύσιμο LNG. Στο πρόγραμμα σχεδιάζονται επίσης φορτηγίδες για ανεφοδιασμό πλοίων με LNG και τα πλοία μεταφοράς LNG σε μικρή κλίμακα. Επιπρόσθετα, υλοποιείται στην Iταλία η κατασκευή ενός καινοτόμου πλοίου μεταφοράς και ανεφοδιασμού LNG.
Υποστήριξη της θέσπισης του απαραίτητου θεσμικού πλαισίου, που θα επιτρέψει τον απρόσκοπτο και ασφαλή ανεφοδιασμό πλοίων με LNG, όπως ανάπτυξη νέων κανονισμών για την τροφοδοσία λιμένων με LNG, όσο και την υιοθέτηση υπαρχόντων κανονισμών, που θα προωθούν τον ανεφοδιασμό με LNG και την αποτελεσματική λειτουργία της εφοδιαστικής αλυσίδας.
Οικονομική αξιολόγηση των απαιτούμενων επενδύσεων, τόσο για την κατασκευή των υποδομών στους λιμένες, όσο και για την κατασκευή των εγκαταστάσεων στα πλοία, με σκοπό α) την εξεύρεση των κατάλληλων χρηματοδοτικών εργαλείων, που θα υποστηρίξουν και θα διευκολύνουν την υλοποίηση των επενδύσεων στο άμεσο μέλλον και β) την ανάπτυξη ενός εμπορικά βιώσιμου σχήματος τιμολόγησης/εμπορίας LNG, αξιολογώντας τις διεθνές τιμές LNG και λαμβάνοντας υπόψη και τις συνέργειες με άλλες χρήσεις και τομείς.

Η πρόοδος που έχει σημειωθεί από την έναρξη του προγράμματος Poseidon Med II είναι σημαντική.

Σε ό,τι αφορά τους λιμένες, έχουν εκπονηθεί οι προμελέτες ασφαλείας καθώς και ο βασικός σχεδιασμός των λιμενικών εγκαταστάσεων και αναμένεται η έγκριση ένταξής τους στα Επικαιροποιημένα Γενικά Προγραμματικά Σχέδια (Master Plan) των λιμένων.

Επιπλέον, στα πλαίσια της περιβαλλοντικής μελέτης για τους λιμένες έχουν πραγματοποιηθεί μετρήσεις ατμοσφαιρικής ρύπανσης με ειδικό βαν στους 4 ελληνικούς λιμένες του προγράμματος κατά την χαμηλή και υψηλή περίοδο κίνησης των πλοίων κατά τη διάρκεια του έτους.

Επίσης, έχουν ολοκληρωθεί οι υποστηρικτικές μελέτες για τον σχεδιασμό των εγκαταστάσεων (τοπογραφικές / βυθομετρικές αποτυπώσεις, μελέτες κυματικής διαταραχής, μελέτες ναυσιπλοΐας), για την πλειονότητα των λιμένων του προγράμματος.

Τέλος, έχει ολοκληρωθεί ο βασικός σχεδιασμός του πιλοτικού σταθμού φόρτωσης βυτιοφόρων LNG στη Ρεβυθούσα. Ο βασικός σχεδιασμός του νέου προβλήτα για χρήσεις LNG μικρής κλίμακας και η διαγωνιστική διαδικασία για το λεπτομερή σχεδιασμό και την κατασκευή του σταθμού φόρτωσης βυτιοφόρων βρίσκονται σε εξέλιξη.

 

Σε ό,τι αφορά τα πλοία, έχει ολοκληρωθεί ο λεπτομερής σχεδιασμός ενός νέου επιβατηγού οχηματαγωγού πλοίου (RoPax) με καύσιμο LNG και των πλοίων μεταφοράς και ανεφοδιασμού πλοίων με LNG, ενώ παράλληλα ολοκληρώνεται ο βασικός τεχνικός σχεδιασμός μετατροπής των εγκαταστάσεων επί πέντε υφιστάμενων πλοίων, που έχουν επιλεγεί, ώστε να μπορούν να κινούνται με καύσιμο LNG καθώς και ο αναλυτικός τεχνικός σχεδιασμός πέντε επιπλέον πλοίων, επί των οποίων θα εκπονηθούν οι μελέτες για τη μετατροπή τους, ώστε να μπορούν να κινούνται με καύσιμο LNG.

Ιδιαίτερη είναι η συνεισφορά του Προγράμματος στη διαμόρφωση του Νομοθετικού και Κανονιστικού πλαισίου της Ελλάδας σχετικά με τον ανεφοδιασμό πλοίων με LNG. Με τη συνδρομή του Poseidon Med II διαμορφώθηκε το Προεδρικό Διάταγμα που περιλαμβάνει το νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο για τις ασφαλείς επιχειρήσεις ανεφοδιασμού LNG και παράλληλα τέθηκαν οι βάσεις για τη χρήση του LNG ως ναυτιλιακού καυσίμου στις θαλάσσιες μεταφορές. Το Προεδρικό Διάταγμα περιλαμβάνει επίσης θέματα σχετικά με τη χρήση του LNG στους λιμένες όπως κάλυψη παράλληλων επιχειρήσεων, κανόνες για τις ζώνες ασφάλειας και την πυρασφάλεια, πρωτόκολλα επικοινωνίας μεταξύ των εμπλεκόμενων μερών, εγχειρίδια λιμένων και τέλος πρότυπα εκπαίδευσης για τη σωστή κατάρτιση του προσωπικού τόσο στη στεριά όσο και στα πλοία.

To LNG διαθέτει πολλά πλεονεκτήματα, που καθιστούν τη χρήση του ως ναυτιλιακό καύσιμο εξαιρετικά ελκυστική. Πρόκειται για μία ασφαλή και δοκιμασμένη τεχνολογία, που προσφέρει ασφαλή χρήση, μεταφορά και αποθήκευση. Αποτελεί από τα πλέον φιλικά προς το περιβάλλον καύσιμα αφού η χρήση του εξαλείφει τις εκπομπές αιωρούμενων σωματιδίων και ενώσεων θείου (μείωση 90% σε σχέση με τα συμβατικά καύσιμα) και παράλληλα έχει τη δυνατότητα ουσιαστικής μείωσης των εκπομπών οξειδίων του αζώτου (75%) και διοξειδίου του άνθρακα (25%).

Το LNG έχει υψηλή θερμιδική απόδοση και είναι ένα οικονομικά αποδοτικό καύσιμο σε σχέση με τα συμβατικά καύσιμα. Η εγκαθίδρυση και λειτουργία μιας αποτελεσματικής εφοδιαστικής αλυσίδας αποτελεί μια εναλλακτική λύση συμμόρφωσης της ναυτιλίας στους περιβαλλοντικούς κανονισμούς του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού ΙΜΟ, οι οποίοι θα ισχύσουν από το 2020, επιτρέποντας στο LNG να κερδίσει σημαντικό έδαφος ως ναυτιλιακό καύσιμο έναντι άλλων εναλλακτικών για πλειάδα οικονομικών, τεχνικών και περιβαλλοντικών λόγων.

Πηγή